HEPİMİZ AFRİKALIYIZ : BİYOLOJİK OLARAK HOMO SAPİENS IRKLARA AYRILAMAZ.
Richard Lewontin'in 1972 yılında yayınladığı makaleden günümüze genetik çalışmalar klasik ırk grupları içerisinde olan toplumlardaki genetik varyasyon miktarı , türümüzün genetik varyasyon miktarından daha fazladır ...
Irksal Sınıflandırma Neden Sorunludur?
İnsanları ırklara ayırmak, popülasyonlar arası çeşitliliği incelemenin bir yolu olarak kullanılsa da, bu yaklaşım ciddi yöntemsel problemler taşır. Çünkü:
-
Popülasyonlar arası geçişler süreklidir.
-
Sınırlar keyfîdir ve net değildir.
Örneğin, Papualı bir yerli ile Güney Amerikalı bir yerli karıştırılmaz, ama arada bir yerde sınır çizecek objektif bir ölçüt yoktur.
Irkların Bilimsel Temeli Var mı?
Tarih boyunca araştırmacılar (örneğin Boyd, 1950 ve Mourant, 1954) genetik ve kan grubu verilerini kullanarak insanları ırklara ayırmaya çalıştılar. Ama bu sınıflamalar genelde şu şekildeydi:
-
Avrupalılar → Kafkasyalı (Caucasian)
-
Afrikalılar → Negroid
-
Amerika yerlileri → Amerind
-
Asyalılar → Mongoloid
Diğer gruplar, bu ana kategorilere göre konumlandırıldı. Ama bu da çok keyfî bir yöntemdi.
Bazı Popülasyonlar Hiçbir Kalıba Uymuyor
Bazı halklar ırk sınıflamasında sorun çıkarıyor. Örneğin:
Laponlar (Sami halkı)
-
Dilsel olarak Asyalı
-
Morfolojik olarak belirsiz
-
Bazı kan grupları Avrupa tipi, bazıları Asya tipi
-
Genetik olarak tam olarak sınıflandırılamıyorlar
Benzer şekilde, Hintliler ve Pakistanlılar da genetik olarak çok karışık geçmişlere sahip.
Irkları Nasıl Tanımlamalı?
Bu çalışmada iki seçenek tartışılıyor:
-
Dışsal verilerle yapılan sınıflama (dil, tarih, kültür):
→ Irklar arası çeşitlilik azalır, ama ırk içi farklılıklar artar. -
Sadece genetik verilere dayalı sınıflama:
→ Neredeyse her popülasyon ayrı bir ırk haline gelir, bu da fazla karmaşıklığa yol açar.
Genetik Çeşitliliği Ölçmenin Kuralları
Bir çeşitlilik ölçütü:
-
Tek alel varsa, çeşitlilik = 0 olmalı.
-
Aynı frekansta aleller varsa, çeşitlilik maksimum olmalı.
-
Alel sayısı arttıkça, çeşitlilik artmalı.
-
İki popülasyon karıştığında, yeni grup daha çeşitli olmalı.
Genetik Gerçekler Neyi Gösteriyor?
İnsan genetik çeşitliliğinin %85,4’ü popülasyonların içindedir.
Yani farklılıkların büyük çoğunluğu bireyler arasındadır.
-
Xm geni için bu oran: %99,7
-
Duffy geni için en düşük: %63,6
-
Irklar arası farklılıklar sadece %6,3’tür!
Irkların bu kadar ön plana çıkması, örneklemde küçük ve "ilkel" toplulukların fazla yer almasından da kaynaklanıyor olabilir.
Gerçek Ne?
-
İnsanlar genetik olarak birbirlerine çok benzer.
-
Irksal sınıflama, nesnel bir temele dayanmıyor.
-
Bu sınıflama, bilimsel anlamını yitirmiştir.
-
Sosyal olarak zararlıdır ve sürdürülmemelidir.
Sonuç
Irkların biyolojik temelleri zayıftır.
İnsanlar arasında görülen genetik farklar, ırk kavramı üzerinden açıklanamayacak kadar dağınık ve iç içedir.
Irksal sınıflama, hem bilimsel hem etik açıdan artık savunulamaz bir yaklaşımdır.
Richard Lewontin'in 1972'de yazdığı makalesi incelemek isteyenler linke tıklayabilirsiniz.
https://cdn.vanderbilt.edu/vu-URL/wp-content/uploads/sites/295/2022/04/20023506/lewontin1972.pdf
Beni Desteklemek İçin
Biyoloji ve evrim üzerine daha fazla içerik için akademik Instagram hesabımı takip edebilirsin:
???? Instagram Hesabım
Tepkiniz Nedir?


